Etimología de crear

creador
crea
con criatura
y cría

crisis
entre cronos
y cráter

hasta la criba
del crisantemo

croa croa y croa

sin más criterio
que crítica
cromática

la criptografía
de la cristiandad
tiene cristal crocante

el crustáceo crónico
vive a crédito
crispado

es creído creer
que la creatina
no es cretina crecedera

cromosoma que croa croa y croa

¡qué cruel croquis final
pudiendo ser croqueta o crucigrama!

crabrón/ crac/ crack/ cracoviano/ crampón/ cramponado/ cran/ craneada/ craneal/ craneano/ cranear/ cráneo/ craneoencefálico/ craneofacial/ craneología/ craneopatía/ craneoscopia/ craniano/ crápula/ crapuloso/ craquear/ craquelar/ craquelenque/ craqueo/ cras/ crasamente/ crascitar/ crash/ crasicie/ crasiento/ crasitud/ craso/ crasuláceo/ cráter/ crátera/ crateriforme/ cratícula/ crayola/ crayón/ craza/ crazada/ crea/ creable/ creación/ creacionismo/ creacionista/ creador/ creamiento/ crear/ creatinina/ creatividad/ creativo/ creatura/ crecal/ crecedero/ crecencia/ crecentar/ crecepelo/ crecer/ creces/ crecida/ crecidamente/ crecido/ creciente/ crecimiento/ credencia/ credencial/ credenciero/ credibilidad/ crediticio/ crédito/ credo/ crédulamente/ credulidad/ crédulo/ creederas/ creedero/ creedor/ creencia/ creendero/ creer/ crehuela/ creíble/ creído/ crema/ cremación/ cremallera/ cremar/ crematístico/ crematorio/ cremento/ cremómetro/ cremonés/ crémor/ cremora/ crenchar/ crenche/ creosota/ creosotado/ creosotar/ crepé/ crepitante/ crepusculino/ crequeté/ cresa/ creso/ crespa/ crespar/ crespera/ crespilla/ crespillo/ crespín/ crespina/ crespo/ crespón/ cresta/ crestado/ crestería/ crestomatía/ crestón/ crestudo/ creta/ cretáceo/ cretácico/ cretense/ crético/ cretinada/ cretinez/ cretinismo/ cretino/ cretona/ creyente/ creyer/ crezneja/ cría/ criación/ criada/ criadero/ criadilla/ criado/ criador/ críalo/ criamiento/ criancero/ criandera/ crianza/ criar/ criatura/ criazón/ criba/ cribado/ cribador/ cribaje/ cribar/ cribelo/ cribete/ cribo/ criboso/ cric/ crica/ cricket/ cricoides/ cricrí/ crida/ cridar/ crimen/ criminación/ criminador/ criminal/ criminalidad/ criminalista/ criminalística/ criminalización/ criminalizador/ criminalizar/ criminalmente/ criminar/ criminógeno/ criminología/ criminológico/ criminólogo/ criminoso/ crimno/ crin/ crinado/ crinar/ crineja/ crinera/ crinito/ crinolina/ crio-/ crío/ criobiología/ criocauterio/ criocirugía/ criocoagulación/ criogenia/ criogénico/ criolla/ criollaje/ criollismo/ criollo/ crioscopia/ criostato/ crioterapia/ cripta/ críptico/ criptoanálisis/ criptógamo/ criptografía/ criptográfico/ criptógrafo/ criptograma/ criptología/ criptológico/ criptón/ criptorquidia/ críquet/ crisálida/ crisanta/ crisantema/ crisantemo/ crisis/ crisma/ crismación/ crismal/ crismar/ crismazo/ crismera/ crismón/ crisneja/ crisobalanáceo/ crisoberilo/ crisocola/ crisol/ crisolada/ crisolar/ crisólito/ crisomélido/ crisopacio/ crisopeya/ crisoprasa/ crispación/ crispadura/ crispamiento/ crispante/ crispar/ crispatura/ crispir/ crista/ cristal/ cristalazo/ cristalera/ cristalería/ cristalero/ cristalinidad/ cristalino/ cristalizable/ cristalización/ cristalizado/ cristalizar/ cristalografía/ cristalográfico/ cristalógrafo/ cristaloide/ cristel/ cristero/ cristianar/ cristiandad/ cristianego/ cristianería/ cristianesco/ cristianísimo/ cristianismo/ cristianización/ cristianizar/ cristiano/ cristianodemócrata/ cristino/ cristo/ cristobalense/ cristobita/ cristofué/ cristología/ cristológico/ cristus/ crisuela/ crisuelo/ criterio/ criteriología/ criteriológico/ criterioso/ critérium/ crítica/ criticable/ criticador/ críticamente/ criticar/ criticastro/ criticidad/ criticismo/ crítico/ criticón/ critiqueo/ critiquizar/ crizneja/ croajar/ croar/ croata/ crocante/ crocanti/ croché/ crochel/ crocino/ crocitar/ croco/ crocodilo/ crol/ crolista/ cromado/ cromañón/ cromar/ cromático/ cromátida/ cromatina/ cromatismo/ cromatografía/ cromatógrafo/ crómico/ crómlech/ cromo-/ cromo/ cromóforo/ cromógeno/ cromolitografía/ cromolitografiar/ cromolitográfico/ cromolitógrafo/ cromosfera/ cromosoma/ cromosómico/ cromotipia/ cromotipografía/ cromotipográfico/ cron/ crónica/ crónicamente/ cronicidad/ cronicismo/ crónico/ cronicón/ cronificación/ cronificar/ cronista/ cronístico/ crónlech/ crono-/ crono/ cronobiología/ cronoescalada/ cronografía/ cronográfico/ cronógrafo/ cronograma/ cronología/ cronológicamente/ cronológico/ cronologista/ cronólogo/ cronometrador/ cronometraje/ cronometrar/ cronometría/ cronométrico/ cronómetro/ croque/ croquero/ croqueta/ croquis/ croscitar/ cross/ crotal/ crótalo/ croto/ crotón/ crotoniata/ crotorar/ crotoreo/ croza/ cruasán/ cruce/ cruceiro/ cruceño/ crucera/ crucería/ crucerista/ crucero/ cruceta/ crucial/ cruciata/ cruciferario/ crucífero/ crucificado/ crucificar/ crucifijo/ crucifixión/ crucifixor/ cruciforme/ crucígero/ crucigrama/ crucigramista/ crucillo/ cruda/ crudamente/ crudelísimo/ crudeza/ crudillo/ crudío/ crudo/ cruel/ crueldad/ cruelmente/ cruentación/ cruentamente/ cruentar/ cruentidad/ cruento/ crueza/ crujía/ crujidero/ crujido/ crujiente/ crujir/ crumiro/ crúor/ cruórico/ crup/ crupal/ crupier/ crural/ crustáceo/ crústula/ cruz/ cruza/ cruzada/ cruzadillo/ cruzado/ cruzador/ cruzamiento/ cruzar

el giste del bitter kas

soy el giste olvidado
el giste rosado que no ve la luz
en los diccionarios históricos
soy el burbujeo violáceo
o dorado
que ingería una señora
a la luz de las farolas grises
de una ciudad caduca

soy el giste triste
bajo la tenue mirada alcoholizada
que nunca es amarga
y siempre amarga
incluso amaga
con amargar
con menos de un grado
de etanol

soy el giste revolucionario
desde el salón acolchado
de muebles beige
que pronunciamos beisss
y que realmente
el paso de los años
y las decepciones
tiñen de un marrón apagado
como la vida misma

soy el giste ignorante
del bitter kas
de botellas diminutas
al lado
del refrigerador
desapareciendo
en esferas carbónicas
disueltas en carmesí elemento

Nota: la palabra giste está recogida en el diccionario de la RAE para significar la espuma de la cerveza, pero su entrada en el diccionario histórico de la lengua española merece un visionado. ¡Qué palabra! Gracias a Anita Ges por presentármela.

Fund

fundir
fundamento
es algo de lo que no
me arrepiento
que no miento.

Estas son las palabras que comienzan por fund
en el diccionario de la RAE que tengo en texto plano
albergado
en algún lugar del planeta
(o varios (no planetas, sino lugares)).

funda/ fundación/ fundacional/ fundadamente/ fundador, ra/ fundago/ fundamentación/ fundamental/ fundamentalismo/ fundamentalista/ fundamentalmente/ fundamentar/ fundamento/ fundar/ fundente/ fundería/ fundible/ fundibulario/ fundíbulo/ fundición/ fundido, da/ fundidor, ra/ fundillo/ fundillón, na/ fundir/ fundo, da

Tres definiciones de tres palabras para un poema.

Bazofia: Dícese del político sentado en el congreso. Casa con muchas filtraciones. Fruto del bazófiro.
Bistro: Crema refrescante para calmar las piernas inquietas. Libro religioso sobre los 10 mandamientos felinos. Tienda especializada en gafas.
Brócoli: Juego para niños de baile y canto. Un oso que vive en las amazonas. Timón de barco.


La bistro se derramó sobre la bazofia
donde habitaba el subsecretario
alcanzando el brócoli que dirigía su deriva.

Aquella bazofia acababa de volver
de un bistro en el que adquirió
nuevas formas de ver el universo
y capturar un brócoli brasileño.

Nada le convenció de que su bistro
impedía dar de comer bazofia
a su tigre de porcelana
con el que sus hijos construyeron el brócoli
desgañitándose en berridos barbilampiños.

ogaño

Según la RAE

hogaño Tb. ogaño, p. us.
Del lat. hoc anno ‘en este año’.
1. adv. dem. En la época actual. La historia que narra esa novela bien pudiera acaecer hogaño. 2. adv. dem. La época actual. Con más previsión nos hubiéramos ahorrado los problemas de hogaño.

Acabo de buscar en el Diccionario de la RAE (no en el «mío»), la palabra hogaño para incluirla en un poema y me encuentro con que se puede escribir también OGAÑO, así, sin h. Me ha parecido algo descorazonador. De alguna manera, sé que toda palabra la puedo escribir como me dé la real gana y no la real academia.

Así, a partir de ahora, estoy por suprimir la hache en la palabra ache y a volar

Por cierto, el poema para el que buscaba la palabra es un haiku de lo más banal, como bien corresponde al género:

la casa indiana
hogaño abandonada
antaño escuela

Mal soldado

Recuerdo que antes de la adolescencia, si alguna vez estaba relajadamente apoyado sobre una sola pierna, mi padre me gastaba una broma consistente en que se ponía detrás mío sin que yo me percatase y adelantando su rodilla contra la corva estirada o jarrete provocando su flexión, a lo que sucedía su afirmación: «mal soldado».

Quizá por ello decidí no serlo, así que desde muy temprano supe que no haría esa «mili» que «tanto te formaba como hombre», y que es posible que acabase en prisión por ello, pues en aquellos años era obligatoria. Tuve la suerte o desgracia de ser de los últimos objetores de conciencia antes que pasase a ser voluntaria la labor de soldado, que desde un punto de vista etimológico es el único verdadero nombre de soldado (el que cobra un sueldo).

Curiosamente, hoy he estado leyendo sobre la etimología de la palabra soldado, que tiene que ver con sólido, con holocausto, con soldar, con sueldo…

El campo semántico/etimológico de la partícula ProtoIndoEuropeo del que proceden todas *sol- es:

Griego Latín Castellano
ὁλος
[holos]
todo, entero
holocausto, hologénesis, holografía,
holograma
salus salud, saludo, saludar, salubre
saldare saldar
salvare salvar, salvador,
salvia, salvedad
sollicitus solícito, solicitar
solidus sólido, sueldo,
saldo, soldar, soldado,
consolidar, solidaridad
sollus
(entero)
solemne

¿Hice trampa?

Empecé el lunes un texto en el que hablaba de la Invasión de la Franja de Gaza por Israel, sin mencionarlos. Sin posicionarme o posicionándome del lado de la antiviolencia, radicalmente. Cualquier violencia me repugna.

Pero las trampas no estaban tanto en mi presunta equidistancia (que no, que no soy equidistante), sino en el uso de unas cuantas herramientas técnicas para completar el texto: no usé inteligencia artificial, pero sí una búsqueda curiosa en el archivo del diccionario de la RAE completo para encontrar aquellas palabras que sólo contuviesen la letra O. No me compliqué mucho y no encontré, ni busqué, aquellas formas verbales que también habrían aparecido (no con este archivo), como «oró» o «somos».

egrep -v "a|á|A|e|é|E|É|i|í|I|Í|u|ú|U|Ú|-" DICCIONARIO_TOTAL.sinrepes.txt

Me dio lugar a la siguiente colección de palabras que tuve a mano para terminar el poema:

bloc/ blog/ blondo/ bobo/ bochorno/ bochornoso/ bocón/ bocoy/ bodón/ body/ bofo/ bohordo/ boj/ bojo/ bol/ boldo/ bollo/ bollón/ bolo/ bololo/ bolón/ bolso/ bolsón/ bolsor/ bombo/ bombón/ bon/ bondoso/ bongo/ bongó/ bono/ bonoloto/ bonzo/ boom/ borbollón/ borbor/ borbotón/ bordo/ bordón/ borgoñón/ borlón/ boro/ borro/ borrón/ borroñoso/ borroso/ borto/ boscoso/ bosón/ boto/ botón/ botor/ botoso/ bototo/ bótox/ box/ boy/ bozo/ bozón/ brocho/ brochón/ brócol/ brollo/ bromo/ bromoso/ bronco/ bronzo/ broto/ brotón/ brozno/ brozoso/ cho/ chocho/ chochocol/ choclo/ choclón/ choco/ chocó/ chócolo/ chocón/ chocoso/ chocoyo/ cholco/ chollo/ chollón/ cholo/ cholotón/ chombo/ chongo/ chono/ chop/ chopo/ chorbo/ chordón/ chorlo/ choro/ chorompo/ choroy/ chorro/ chorroborro/ chorrón/ chorvo/ choto/ choz/ chozno/ chozo/ chozpo/ chozpón/ clo/ cloc/ clon/ cloro/ cloroformo/ cloroso/ clown/ cobo/ Cobos/ cobro/ cocho/ cochorro/ coco/ cocó/ cocobolo/ cocol/ cocolón/ cócono/ cocoroco/ cocoso/ codo/ codón/ codorno/ codorro/ cogollo/ cogombro/ cogón/ cohobo/ cohollo/ cohombro/ cojo/ cojobo/ cojón/ cok/ col/ colchón/ collón/ colmo/ colo/ colobo/ colocho/ colochón/ colocolo/ colocón/ colodro/ colofón/ colombo/ colombroño/ colón/ colono/ coloño/ color/ coloso/ colt/ combo/ comboso/ como/ cómo/ cómodo/ comodón/ comodoro/ complot/ compón/ compost/ compto/ comto/ con/ concho/ conchoso/ concolón/ concón/ condón/ cóndor/ condoro/ confort/ conforto/ congojoso/ congorocho/ congosto/ connosco/ cono/ conoto/ cónsono/ contorno/ control/ convoy/ coño/ coñón/ coplón/ copo/ copón/ coposo/ copto/ cor/ corcho/ corchoso/ corco/ corcor/ corcovo/ cordojo/ cordojoso/ cordón/ corno/ coro/ corojo/ corosol/ coroto/ corozo/ corps/ corro/ corroncho/ corronchoso/ corrongo/ corrozo/ corso/ corto/ cortón/ corvo/ corzo/ coscojo/ coscón/ coscorrón/ cosmódromo/ cosmólogo/ cosmos/ coso/ costo/ costón/ costoso/ costro/ costrón/ costroso/ coto/ cotomono/ cotón/ cotorro/ cotorrón/ cototo/ coxcox/ coy/ coyocho/ coyol/ coz/ croco/ crol/ cromo/ cromóforo/ cron/ crono/ cronólogo/ cross/ croto/ crotón/ do/ doblo/ doblón/ docto/ doctor/ dodo/ dogo/ dogón/ dolo/ dolor/ doloroso/ doloso/ dom/ dombo/ domo/ don/ dond/ donfrón/ donoso/ dorso/ dos/ dotor/ Down/ doy/ dron/ flojo/ flor/ florón/ fo/ foco/ fofo/ fogón/ fogoso/ folclor/ folgo/ folk/ folklor/ follón/ fon/ fondo/ fondón/ fondongo/ fono/ fonólogo/ forlón/ formol/ formón/ forno/ foro/ forofo/ forro/ forzoso/ fosco/ fósforo/ fosforoso/ foso/ fosor/ foto/ fotocromo/ fotófobo/ fotón/ foxtrot/ frondoso/ frontón/ globo/ globoso/ glotón/ gnomo/ gnomon/ gocho/ godo/ gofo/ gogó/ gol/ golf/ golfo/ golondro/ goloso/ gomoso/ gong/ gongo/ gonococo/ gordo/ gordolobo/ gordor/ gorgojo/ gorgojoso/ gorgón/ gorgor/ górgoro/ gorro/ gorrón/ gotón/ gotoso/ goyo/ gozo/ gozón/ gozoso/ gro/ grog/ grojo/ gromo/ gropos/ gros/ groso/ grosor/ grosso modo/ hobby/ hobo/ hogo/ hojoso/ holco/ holgón/ hombro/ hombrón/ homo/ homófobo/ homófono/ homólogo/ hondo/ hondón/ hongo/ hongoso/ honor/ honoroso/ honroso/ hopo/ horco/ horcón/ horno/ horóscopo/ horro/ horror/ horroroso/ hosco/ hoscoso/ hoto/ hoy/ hoyo/ hoyoso/ hoz/ jo/ Job/ jobo/ jocó/ jocón/ jocoso/ jodón/ jofor/ jojoto/ jolongo/ jondo/ jonrón/ jopo/ jorco/ jorongo/ joropo/ jorro/ joto/ joyo/ joyón/ Koch/ kohl/ kohol/ lloro/ llorón/ lloroso/ lo/ lobby/ lobo/ loboso/ loco/ locomotor/ lodo/ lodón/ lodoño/ lodoso/ logo/ logos/ logro/ lolo/ lombo/ lomo/ lomoso/ longo/ longor/ longorón/ look/ loor/ lord/ loro/ loroco/ loto/ mocho/ moco/ mocoso/ mod/ modo/ modorro/ modoso/ mogo/ mogol/ mogollón/ mogón/ mogrollo/ moho/ mohoso/ mojo/ mojón/ mol/ molo/ molón/ molondro/ molondrón/ moloso/ molotov/ molso/ momo/ mondo/ mondón/ mondongo/ mongo/ mongol/ mono/ monocolor/ monocromo/ monólogo/ monomotor/ monoptongo/ monótono/ monstro/ monto/ montón/ montononón/ montoso/ monzón/ moño/ moñón/ mor/ morbo/ morboso/ morcón/ morfólogo/ morgón/ morlón/ mormón/ moro/ morocho/ morojo/ morón/ moroncho/ morondo/ moroso/ morro/ morrocoyo/ morrón/ morroncho/ morrongo/ morroño/ morroñoso/ mosco/ moscón/ moscoso/ mosto/ mostro/ moto/ motocross/ motón/ motor/ motoso/ moyo/ mozo/ mozorro/ no/ nodo/ nomo/ nomon/ non/ nono/ nos/ noto/ notro/ noyó/ ño/ ñoclo/ ñoco/ ñomblo/ ñomblón/ ñongo/ ñoño/ ñor/ ñorbo/ o/ oblongo/ obo/ óbolo/ obrón/ oc/ ocho/ ocotoso/ ocozol/ octógono/ octópodo/ odontólogo/ ogro/ oh/ ohm/ ojo/ ojoso/ ollón/ olmo/ olor/ oloroso/ omoto/ oncólogo/ ondoso/ onoto/ ontólogo/ oporto/ orco/ orfo/ orlo/ orlón/ oro/ orón/ orondo/ orto/ ortodoxo/ ortólogo/ orzoyo/ os/ osco/ oso/ ososo/ ostro/ ostrogodo/ ostrón/ oto/ otólogo/ otoño/ otorgo/ otro/ ovo/ óvolo/ ovoso/ ox/ ozono/ plof/ plomo/ plomoso/ pobo/ poch/ pocho/ pocholo/ poco/ pocotón/ pocoyo/ podo/ podólogo/ podón/ pogromo/ polco/ pollo/ pollón/ polo/ pololo/ polono/ poltrón/ polvo/ polvorón/ polvoroso/ pom/ pomo/ pomólogo/ pompo/ pompón/ pomposo/ pon/ poncho/ pongo/ ponto/ pontocón/ pontón/ ponzoñoso/ pop/ popó/ popocho/ por/ porco/ porno/ poro/ porongo/ pororó/ poroso/ poroto/ porro/ porrón/ portón/ portor/ pos/ posdorso/ posmo/ poso/ posó/ posón/ postón/ postor/ poto/ potoco/ potorro/ potro/ potroso/ poyo/ pozo/ pozol/ pro/ probo/ probón/ proctólogo/ pródromo/ prólogo/ promotor/ prono/ pronto/ protocolo/ prótomo/ protón/ protozoo/ provo/ ro/ rob/ roblón/ robo/ robot/ rocho/ rochoso/ rock/ rockódromo/ roco/ rococó/ rocódromo/ rocolo/ rocoso/ rocoto/ rodo/ rogo/ rojo/ roldón/ rollo/ rollón/ rolo/ rombo/ romo/ romplón/ rompón/ rompopo/ ron/ ronchón/ ronco/ roncón/ rondó/ rondón/ ronrón/ roñoso/ ropón/ rorro/ ros/ rosco/ roscón/ rosjo/ roso/ rosón/ rostro/ roto/ rotor/ rotoso/ royo/ rozno/ rozo/ rozón/ shock/ short/ show/ so/ sobo/ sobón/ sobordo/ soborno/ socol/ socollón/ socolor/ socoro/ socorro/ socotroco/ sofoco/ sofocón/ sofrólogo/ sol/ sollo/ sollozo/ solo/ solomo/ somo/ sompopo/ son/ sonoro/ sonoroso/ sonrojo/ sonso/ sonto/ soplo/ soplón/ sopón/ sopor/ soporoso/ sor/ sorbo/ sordo/ sordón/ sorgo/ soro/ sorococo/ sóror/ soso/ soto/ sotol/ sotrozo/ sovoz/ sponsor/ sport/ spot/ stock/ stop/ to/ toboso/ tocho/ toco/ tococo/ tocólogo/ tocoloro/ tocomocho/ tocón/ tocorno/ tocororo/ todo/ todólogo/ tofo/ tojo/ tol/ toldo/ tollo/ tollón/ tolmo/ tolobojo/ tolón/ toloncón/ tolondro/ tolondrón/ tómbolo/ tomo/ tomón/ ton/ tondo/ tongo/ tono/ tonó/ tonto/ tontorrón/ top/ topo/ topocho/ topón/ torcho/ torco/ tordo/ torgo/ torloroto/ tormo/ torno/ toro/ torogoz/ torón/ torondo/ torondón/ toronjo/ toroso/ torozón/ torpor/ torso/ tortol/ tortolo/ tórtolo/ tortozón/ torvo/ tory/ torzón/ tos/ tosco/ tostón/ totol/ totopo/ tozo/ tozolón/ troco/ trofólogo/ troj/ trol/ trombo/ trombón/ trompo/ trompón/ troncho/ tronco/ troncón/ trono/ tronzo/ tropo/ trotón/ trovo/ trozo/ volón/ volsco/ volt/ volvo/ vos/ voso/ voto/ voz/ xolo/ yo/ yod/ yodo/ yodoformo/ yogo/ york/ yos/ yoyo/ yoyó/ zoclo/ zoco/ zolocho/ zomo/ zompo/ zompopo/ zonto/ zonzo/ zonzorro/ zoo/ zoólogo/ zoomorfo/ zoótropo/ zopo/ zorocho/ zorollo/ zorondo/ zorongo/ zorro/ zorrocloco/ zorrón/ zorronglón/ zorrongo/ zotol/ zozobroso

Esto no es una broma